Türkiye’nin önemli turistik bölgelerinden biri olan Göreme, oldukça köklü bir tarihe sahip. 1985 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınan Göreme Açık Hava Müzesi, benzersiz yapısıyla ve dünyada başka bir eşi olmayan yapıtlarıyla dikkat çekiyor. Kapadokya’ya gelip Göreme’yi görmeden giderseniz, birçok şeyin eksik kalacağından emin olabilirsiniz.

Nevşehir’deki Göreme Ören Yeri Hakkında Bilgi

Göreme’deki yerleşimler, bir vadideki kaya bloklarına oyulmuş kilise, şapel, manastır gibi yapılardan ve yemekhane gibi sosyal alanlardan oluşuyor. Hristiyan sanatının en nadide örneklerini buradaki yapıtlarda görmek mümkün.

Sanat tarihçilerine göre, sonraki yıllarda Avrupa’daki kiliselerde kullanılan geometrik süslemeler ilk olarak Göreme Vadisi’ndeki kilise ve şapellerde ortaya çıktı. Günümüzde bu yapıtlardan Kızlar ve Erkekler Manastırı, Aziz Basileus Kilisesi, Elmalı Kilise, Yılanlı Kilise, Çarıklı Kilise ve Tokalı Kilise gezilebiliyor.

Nevşehir Göreme Ören Yeri Tarihi

Göreme civarındaki yerleşimlerin tarihi, Hitit Uygarlığı dönemine kadar uzanıyor. Ancak ören yeri sınırları içinde kalan antik kentin tarihini Roma dönemiyle başlatmak mümkün. Antik Yunan dönemlerinde de buradaki tünellerde ve kaya oyuklarında yaşayan insanların varlığı bilinse de Roma döneminde Hristiyanlığın yasak olması bu bölgeyi cazip bir yer hâline getirdi.

Roma İmparatorluğu’nun zulmünden kaçan Hristiyanlar, buradaki kaya oyuklarına ve tünellere yerleşmeye başladılar. Bölgedeki ilk dini yapılar bu şekilde ortaya çıktı. Göreme, dini fonksiyonunu Orta Çağ boyunca korudu. Nitekim bölgede bulunan bazı dini yapıların 11 ve 13. Yüzyıllar arasında yapıldığını biliyoruz.

Anadolu Topraklarındaki Azizler

Hristiyanlığın erken döneminde yaşamış olan birçok ünlü aziz Anadolu topraklarında doğup büyümüştür. Bu yüzden Hristiyanların hac yolu üzerinde Türkiye’deki birçok şehir bulunur. Bunlardan en önemlileri; Efes, Demre, Kapadokya ve Antakya’dır.

Örneğin dünyada yaygın olarak Santa Claus (Noel Baba) olarak bilinen Aziz Nikolaos, Demre’de yaşamıştır. Yine Hristiyanlığın en önemli azizlerinden Aya Yorgi (Aziz George) Kapadokya’da doğmuştur. Hz. İsa’nın havarilerinden Aziz Petrus‘un kurduğu kilise, halen Antakya’da görülebilir.

Bunlara ek olarak, adı hem Antakya, hem de Kapadokya ile özdeşleşen Aziz Simeon vardır. Hayatını bir sütunun üzerinde geçiren Simeon, keşişlik konularında adeta çığır açmıştır. Hem Kapadokya‘da, hem de Antakya‘da Aziz Simeon’a adanmış birer kilise vardır.

Ancak Kapadokya tarihine damga vuran en önemli Kilise lideri, Aziz Basileios (St. Basil the Great) adında ünlü bir din adamıdır. Üst satırlarda saydığım diğer azizler ile aynı dönemde yaşamış olan Basileios, 330 yılında Kayseri’de doğmuştur. Erken dönem manastır hayatına yeni bir şekil veren Basileios, Göreme‘deki kiliseleri yeni bir disiplin altında toplamıştır. Bu konu ile ilgili daha çok bilgi için Kapadokya Manastırları isimli yazıyı tavsiye ederim.

Kapadokya’daki Yüzlerce Yıllık Kiliseler

Göreme Açık Hava Müzesi
Göreme Kiliseleri

Göreme Müzesi’nde Gezilecek Tarihi Yerler

  • Kızlar ve Erkekler Manastırı

11. Yüzyıl’da inşa edilen Kızlar ve Erkekler Manastırı, Kapadokya’nın en önemli yapılarından biri. Yedi kattan oluşan bu manastır, Göreme’deki diğer kiliselerde pek rastlanmayan bir yapıda inşa edilmiş. Tarihi kaynaklara göre burada eğitim gören kız ve erkek öğrenciler, mezun olduktan sonra çevre köyleri dolaşıp insanları Hristiyanlığa davet ediyorlardı.

  • Elmalı Kilise

Kızlar ve Erkekler Manastırı’nın sağ tarafında yer alan Elmalı Kilise, 12. Yüzyıl’ın başlarında inşa edildi. Kilisenin tavanlarında Lazarus’un diriltilmesi, İsa’nın son akşam yemeği, İsa’nın Kudüs’e girişi, İsa’nın cehenneme inişi gibi dini hikâyeler resmedilmiş. Elmalı Manastır, dokuz kubbeli, dört sütunlu kapalı haç planına göre inşa edilmiş bir yapıdır.

  • Yılanlı Kilise

11. Yüzyıl’da inşa edilen Yılanlı Kilise, adını Aziz George resminden alıyor. Aziz George’un savaştığı yeşil ejderha yılana benzetildiği için, burası da Yılanlı Kilise olarak anılıyor. Kilisenin duvarlarında ve tavanında, İncil’den bazı sahnelerin resmedildiği freskler bulunuyor.

  • Tokalı Kilise

Tokalı Kilise, Göreme’deki kaya kiliseleri arasında hacim olarak en büyük olanıdır. Dört ayrı bölümden oluşur. Bu bölümlerin arasında en etkileyici freskler, Eski Kilise ve Yeni Kilise bölümlerinde görülebilir. İncildeki en önemli olayların işlendiği freskler halen canlılığını korumaktadır. Tokalı Kilise‘deki freskleri diğerlerinden ayıran en ayırt edici özellik, mavinin oldukça canlı bir tonunun bolca kullanılmış olmasıdır.

  • Karanlık Kilise

Karanlık Kilise, Hristiyan motifli fresklerin en iyi korunmuş örneklerini barındırır. Göreme Müzesi sınırları içinde kalmasına rağmen, Karanlık Kilise‘ye giriş için ek ücret ödenmesi gerekir. Karanlık Kilise’ye girişte müzekart geçerli değildir ve 18 TL gibi bir maliyeti vardır. Ancak Göreme’ye kadar gelmişken burayı görmemek büyük kayıp olur. Bu kilise hakkında daha çok bilgi için Karanlık Kilise Hakkında Bilgi başlıklı yazıya göz atabilirsiniz.

Göreme Açık Hava Müzesi Giriş Ücreti 2020

Nevşehir Göreme Açık Hava Müzesi giriş ücreti 75 Türk Lirası‘dır. 18 yaşın altındaki öğrenciler için giriş ücretsizdir. Müze, Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı olduğu için girişte müzekart geçerlidir.

Nevşehir Göreme Ören Yeri Ziyaret Saatleri

Göreme Açık Hava Müzesi yaz sezonunda sabah 08:00 ile akşam 19:00 saatleri arasında ziyarete açıktır. Yaz sezonu 1 Nisan’da başlar ve 1 Ekim’e kadar devam eder. Kış sezonunda ise iki saat daha erken kapanır ve 17:00’den sonra ziyaretçi kabul edilmez.

Türkiye’deki müzelerde ziyaret saatleri bazen değişiklik gösterebilir. Bu sebeple Göreme Ören Yeri’nin resmi internet sitesini ziyaret edip, son durumu kontrol edebilirsiniz.

Göreme Açık Hava Müzesi Giriş Ücreti by Serhat Engül

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *